banner10

banner11

Kaybolan Meslekler: Çinicilik

Binbir emekle yapılan, zarif süslemelere sahip çini sanatı, ne yazık ki zamana yenilen meslekler arasında. Bugün Kaybolan Meslekler bölümümüzde çinicilik sanatını tanıtıyoruz.

KÜLTÜR SANAT 11.08.2021, 16:02
Kaybolan Meslekler: Çinicilik
banner51

Bir tür killi topraktan yapılan, çeşitli renk ve motifle süslenmiş seramik parçasına “Çini” denir. İlk olarak Asya’da ortaya çıkmıştır. Önceleri cilasız olarak yapılan Çini, içindeki sıvının sızmasını önlemek için ve daha temiz olması için cam gibi bir madde ile sıvanırdı.

Türkler ’de ise Abbasiler Dönemi’nde canlanan teknik, 12.yüzyıldan sonra Türklerin egemenliği altındaki topraklarda daha da gelişim göstermiştir. Orta Asya Türkleri, çiniyi süsleme unsuru olarak kullandılar. 1255 yılında İran’ın Moğol’lar tarafından işgal edilmesiyle birçok sanatçı Selçuklulara sığındı ve böyle çini sanatı Selçuklular ’da da gelişmeye başladı. Sivas Gökmedrese, Erzurum Çift Minare, Beyşehir Kubadabad Sarayı, Yakutiye Medresesi 12.yüzyılın en iyi örnekleri arasındadır. Selçuklular ‘da çini merkezi Konya olmuştur fakat Osmanlı dönemi yeni çini merkezleri İznik ve Kütahya’ya kurulunca Konya bu konuda önemini kaybetmiştir.

Osmanlı döneminde çini sanatı 16.yüxyılda altın çağını yaşadı. İznik çini ocaklarında kırmızının en parlak tonu elde edildi.

Çini yapımında birçok teknik kullanılır. İlk olarak şekillendirme ile işe başlanır. Şekillendirme işleminden sonra, sıralanmış parçalar 1000 ile 1400 derece sıcaklıklarda pişirilir. Daha sonra bir fırça yardımı ile bu parçalar cilalanır. Daha sonra süsleme işlemine gelişir. Cilalanmış çini ürünleri, 885-940 derece arasında tekrar pişirilir.

Çini yapımında, desenlerin oluşması için beş teknik kullanılabilir. Bunlar:

  1. Sır altı Tekniği:

Pişmiş toğrağın üstüne ince bir astar çekilir ve bu astar tabakasına süslemeler yapılırdı. Süslerin üstüne sır(cila) sürüldükten sonra parça tekrardan fırına koyulurdu. Selçuklular ve Osmanlılarda en çok görülen yöntemdir.

  1. Sır üstü Tekniği:

Pişmiş toprak ilk olarak mat bir sırla kaplanır, fırınlanmadan önce süslemeler yapılır ve bir kez daha pişirilirdi.

  1. Minai Tekniği:

Sır altı ve sır üstü teknikleri kullanılarak ortaya çıkan çok renkli süsleme şeklidir.

  1. Lüster Tekniği:

Madeni bir pırıltı elde etmek için kullanılan bir tekniktir. Hazır çini plaka, şeffaf olmayan beyaz sırla kaplanıp fırına konur ve üzeri lüsterle desenler oluşturulurdu. Sonra tekrar az ısıda fırına konurdu.

  1. Lacvardina Tekniği:

Minai tekniğinden tek farkı, sır üstü tekniği ile boyanırdı.

Bu gibi teknikler kullanılarak yapılan çiniler, bir dönemin en önemli süsleme sanatı haline gelmiştir. Birçok usta geçimini bu sanatla karşılar, ortaya harika eserler çıkartırlardı. Eski zamanlardaki onlarca hatta yüzlerce eserde çini sanatı kullanılmış, mimaride de önemli bir hal almıştı. Ne yazık ki ilerleyen zamanla birlikte farklı alternatiflerin ortaya çıkması, teknolojinin ilerlemesi karşısında çini sanatı da kendisine duyulan ilgiyi kaybetmiştir. Hala daha bu güzel sanatı yaşatmaya ve var etmeye çalışanlar var. Kaybolmaması, unutulmaması gereken güzelliklerden.

Yorumlar (0)
19°
kapalı
Namaz Vakti 23 Eylül 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sivas Belediyespor 3 9
2. Bodrumspor 3 9
3. Ankaraspor 3 7
4. Hekimoğlu Trabzon 3 7
5. Silahtaroğlu Vanspor FK 3 7
6. Somaspor 3 7
7. An Zentrum Bayburt Özel İdarespor 3 7
8. Etimesgut Belediyespor 3 6
9. Çorum FK 3 5
10. Sakaryaspor 3 5
11. Sarıyer 3 4
12. Serik Belediyespor 3 3
13. Afjet Afyonspor 3 2
14. İnegölspor 3 2
15. Diyarbekirspor 3 1
16. Ergene Velimeşespor 3 1
17. Turgutluspor 3 0
18. Adıyaman FK 3 0
19. Kahramanmaraşspor 3 0
20. Niğde Anadolu FK 3 0
Takımlar O P
1. Beşiktaş 6 14
2. Hatayspor 6 13
3. Trabzonspor 5 13
4. Altay 6 12
5. Karagümrük 6 11
6. Konyaspor 5 11
7. Fenerbahçe 5 10
8. Kayserispor 6 10
9. Alanyaspor 5 9
10. Gaziantep FK 6 8
11. Galatasaray 6 8
12. Sivasspor 6 6
13. Adana Demirspor 6 6
14. Malatyaspor 6 6
15. Kasımpaşa 5 5
16. Göztepe 6 5
17. Antalyaspor 6 5
18. Başakşehir 6 3
19. Giresunspor 5 1
20. Rizespor 6 1
Takımlar O P
1. Ümraniye 6 16
2. Ankaragücü 6 12
3. Eyüpspor 6 12
4. Erzurumspor 6 12
5. Tuzlaspor 5 11
6. Bandırmaspor 6 9
7. Manisa FK 6 9
8. Boluspor 5 7
9. Samsunspor 5 7
10. Kocaelispor 5 7
11. Altınordu 6 7
12. Menemenspor 6 7
13. Adanaspor 6 6
14. Balıkesirspor 5 6
15. Denizlispor 6 6
16. Bursaspor 6 5
17. Gençlerbirliği 6 5
18. İstanbulspor 5 4
19. Ankara Keçiörengücü 6 4
Takımlar O P
1. Chelsea 5 13
2. Liverpool 5 13
3. M. United 5 13
4. Brighton 5 12
5. Man City 5 10
6. Everton 5 10
7. Tottenham 5 9
8. West Ham 5 8
9. Brentford 5 8
10. Aston Villa 5 7
11. Watford 5 6
12. Leicester City 5 6
13. Arsenal 5 6
14. Crystal Palace 5 5
15. Southampton 5 4
16. Wolverhampton 5 3
17. Leeds United 5 3
18. Newcastle 5 2
19. Burnley 5 1
20. Norwich City 5 0
Takımlar O P
1. Real Madrid 6 16
2. Atletico Madrid 6 14
3. Sevilla 5 11
4. Valencia 6 10
5. Rayo Vallecano 6 10
6. Real Sociedad 5 10
7. Athletic Bilbao 6 9
8. Barcelona 4 8
9. Osasuna 5 8
10. Mallorca 6 8
11. Villarreal 5 7
12. Real Betis 5 6
13. Espanyol 6 6
14. Elche 6 6
15. Cádiz 5 5
16. Levante 6 4
17. Celta de Vigo 6 4
18. Granada 5 3
19. Getafe 6 0
20. Deportivo Alaves 5 0