Emeklilik Sistemi Değişiyor: 2000 Öncesi…

TBMM'ye sunulan 12. Kalkınma Planı ile emeklilik sistemi değişiyor. Bu kapsamda emekli maaşı sistemi ve emeklilik kriterleri yeniden sil baştan düzenlenecek. 2000 öncesi, 2000-2008 arası, 2000 sonrası SSK’lı ve Bağ-Kur’luların aylık bağlama oranı (ABO) yeniden belirlenecek. Çok prim ödeyen daha yüksek emekli maaşı alabilecek. Yani gün sayısı arttıkça aylık da artmış olacak. Daha sonra devreye girecek olan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi ile vatandaşların çift maaş almaları sağlanacak.

Cengizhan Adıyaman
Cengizhan Adıyaman Tüm Haberleri

Son yıllarda çalışma hayatında ve emeklilik sisteminde yapılan reformlara yenileri de eklenecek. Milyonlarca vatandaşın beklediği iki önemli konuda yenilik 12. Kalkınma Planı ile hayata geçecek. Emeklilik aylık bağlama sistemi değişecek. Emeklilik için yeni bir reform yapılarak emekli olma kriterleri yeniden belirlenecek. Böylece çalışma hayatındaki denge yeniden kurulacak. Ayrıca evde engelli bireylere bakanlar sosyal güvenceye kavuşacak.

AYLIK BAĞLAMA ORANLARI DEĞİŞİYOR

Kalkınma Planı çerçevesinde emeklilerin maaşlarıyla ilgili değişiklikler öngörülüyor. Şu anda uygulanan sistemde üçlü bir aylık hesaplama yöntemi kullanılıyor. 2000 öncesi dönem için ayrı hesaplama yapılırken aylık bağlama oranı yüksek tutuluyor. 2000-2008 arasındaki dönem için daha düşük aylık bağlama oranı ve farklı katsayılar devreye giriyor. 2008 sonrası için ise yine daha düşük aylık bağlama oranı kullanılırken enflasyon ve büyüme de hesaba katılıyor.

Plana göre emeklilik aylık bağlama sistemi yeniden düzenlenecek. Burada öncelik kişilerin daha çok prim ödeyerek daha çok maaş almalarında olacak. Yani gün sayısı arttıkça aylık da artmış olacak. Böylece istihdamda kalma süreleri artıyor olacak. Şimdiki sistemde daha çok gün değil daha çok kazanç emekli aylıklarını artırıcı etki yapıyor.

YENİ EMEKLİ OLMA DÖNEMİ

Sabah’tan Faruk Erdem’in haberine göre, yapılacak bir başka reform ile birlikte emekli olma kriterleri de yeniden belirlenirken burada yaşam süreleri de dikkate alınacak. Adaletli ve aktif pasif dengesini gözeten bir emeklilik sistemi ve aylık bağlama yöntemi ortaya çıkmış olacak.

Sosyal Güvenlik Kurumu çatısı altında toplanan Bağ-Kur, Emekli Sandığı ve SSK kurumları arasında norm birliği sağlanacak. Bu noktada Bağ-Kur prim şartının 9 bin günden 7200 güne indirilerek SSK ile eşitlenmesi ilk adım olarak gündeme gelmiş olacak. Özellikle EYT sonrasında sigortalı olanlar yani 8 Eylül 1999 sonrasında çalışma hayatına katılanlar bu yeni reform sürecine dahil edilecek ve emekli olma sistemi değişmiş olacak.

ESNAFA, ÇİFTÇİYE ÖZEL SİGORTA PROGRAMI

Yine sosyal güvenlik sisteminin güçlendirilmesi sağlanarak hem çalışanların hem de emeklilerin refahı önceliklendirilecek. Kayıtsız çalışma yerine kayıtlı çalışma özendirilerek teşvik edilecek. Sosyal güvenlik sistemine giriş kolaylaşacak. Bu amaçla farklı meslek ve gelir gruplarına yönelik yeni uygulamalar geliştirilecek, kolay işverenlik uygulaması yaygınlaştırılacak. Düşük gelirli esnaf, sanatkar, çiftçiler ve mevsimlik çalışanlar gibi gruplara özel sosyal sigorta programları oluşturulacak.

TAMAMLAYICI EMEKLİLİK İLE ÇİFTE EMEKLİ MAAŞI

Emeklilik sistemindeki bir diğer reform ise tamamlayıcı emeklilik ile gelecek. Orta Vadeli Programda yer alan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TSS) ile çalışanlar SGK dışında bir emekli maaşına daha kavuşacak. Böylece çalışırken elde edilen refah düzeyinin emekli olunca düşmesi önlenecek. Çalışanların tamamlayıcı emeklilik sistemine girmesiyle üçlü bir destek de uygulanacak. Burada çalışandan kesilen primin dışında zişveren katkısı da sağlanırken devlet desteği de gelecek. Şu anda uygulanan Otomatik Katılımlı BES sisteminde devlet desteği yüzde 30 olarak uygulanıyor. Burada tasarruflar da çeşitli fonlarda değerlenecek. Ayrıca belirli mazeretler ile kısmi para çekme imkanı da getirilecek.

24 Eki 2023 - 09:44 - Ekonomi

Muhabir  Cengizhan Adıyaman


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak MedyaRota Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan MedyaRota hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler MedyaRota editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı MedyaRota değil haberi geçen ajanstır.