EYT İçin Son Günler Başladı

Milyonlarca kişi EYT yasasının devreye gireceği günü merakla beklerken yasa taslağında olan bazı bilgiler de gün yüzüne çıkmaya başladı. EYT yasası ocak ayında yürürlüğe girecek ve emeklilik müracaatları başlayacak. Takip edilen aydan itibaren iki aylık birden yatacak. Emekliliğe müracaatta aylık avans olarak da alınabilecek. Maaş, fazla mesai, kıdem tazminatı, SSK, Bağ-kur detayı… Hepsi tek tek belli oldu! İşte EYT’de son dakika bilgileri…

EYT’de merak edilen tüm sorular tek tek yanıt bulmaya başladı. EYT yasası çıkmadan; borçlanma, emekli maaşı, kıdem tazminatı, SSK’dan mı emekli olacağım yoksa Bağkur’dan mı emekli olacağım? gibi detayların hepsi yanıt bulmaya başladı.

Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesi bu hafta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a sunulacak, yasa Ocak'ta yürürlüğe girecek ve emeklilik müracaatları başlayacak. Takip edilen aydan itibaren iki aylık birden yatacak. Emekliliğe müracaatta aylık avans olarak da alınabilecek.

Emekli aylığı memur, işçi, kendi hesabına çalışanlar için farklı hesaplanıyor. Yüksek kazanç üstünden fazla prim ödeyenin emekli aylığı yüksek oluyor. Prim gün sayısının fazla olması, uzun yıllar çalışıyor olmak yüksek emekli maaşı için yeterli değil. Emekli aylığını yükseltmek için birçok yol bulunuyor. Kazancın bordroda eksiksiz gösterilmesi önem taşırken, asgari ücretin 7.5 katına kadar kazançlar için prim yatırılabiliyor. EYT kapsamında emekli olup çalışmaya devam edecekler e-devlet üzerinden emekli olunabilir yazısını alabilecek.

KIDEM TAZMİNATINA NASIL HAK KAZANILACAK?

Sabah gazetesinden Hazal Ateş'in haberine göre; "Kod 08" ile işten çıkış yapılmasıyla kıdem tazminatı hakkı otomatik olarak doğacak. EYT konusunda yöneltilen bazı soruların yanıtları şöyle:

EYT kapsamında borçlanma ile emekli aylığımı artırabilir miyim?

Borçlanmalar yılı, günü doldurmak, maaş endeksini yükseltmek için kullanılıyor. SGK kanunlarına göre borçlanmalar (kamu çalışanları hariç) çalışılan tarihten önceyse erken emekliliğe fırsat sunuyor. Borçlanmalar asgari ücrete bağlı olduğu için artacak. Borçlanma e-devlet üzerinden de yapılabilir. Asgari ücrette yeni tarifeyle birlikte 1 Ocak 2022 itibariyle doğum, yurtdışı ve askerlik borçlanmasının maliyeti de artıyor.

Sigorta başlangıcını, prim gün sayısını öne çekerek erken emekli olacakların maliyet artışından etkilenmemesi için aylık süresi bulunuyor. Çalışırken doğum, askerlik başta olmak üzere hizmet borçlanmasına gitmek maliyeti düşürüyor. Ücret geliri elde edenler hizmet borçlanması için ödedikleri prim gelir vergisine esas kazançlarından düşülüyor.

Emekli olup çalışmaya devam edenlerin maaşı değişecek mi?

EYT kapsamında emekli olup, çalışmaya devam edenlerin maaşları, işçinin işverenle yapacağı anlaşmaya bağlı olacak. Emekli olunca ne kadar aylık alacağınızı SGK tarafından uygulamaya konan "emekli maaşı hesaplama robotu" ile hesaplayabilirsiniz.

8 Eylül 1999 sonrası çalışmaya başlayanlar EYT'li olabilir mi?

İlk defa sigortalı olarak çalışmaya başladıkları tarih 9 Eylül 1999 ve sonrası olmakla beraber 5510 sayılı kanunun 41. maddesinde belirtilen borçlanmalara esas süreleri bu tarihten önce olanlardan, bu süreleri borçlanan ve sigortalılık başlangıçları borçlandıkları süreler kadar geriye götürüldüğünde EYT kapsamına girebilirler. Bazıları için 1 günlük borçlanma emeklilik tarihini bir yıl öne çekebilir.

İlk aylığımı ne zaman alırım, SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı ayrımı olacak mı?

Yasanın çıkmasıyla birlikte başvurular Ocak'ta elektronik ortamda alınmaya başlayacak. İster 1 Ocak isterse 30 Ocak'ta başvuru yapılsın aylık bir sonraki ay ödenecek. SSK, Bağ-Kur ayırımı söz konusu değil. Bağ-Kur kapsamında işyeri açan, şirket ortağı olup primini donduranlar bu süreleri canlandırarak prim gün sayısını primlerine ekletebilir.

EYT'de eksik prim nasıl hesaplanır?

Yasa çıktığında prim ve süre açısından eksiği olanlar bunu tamamlayıp emeklilik hakkı kazanabilecek. Primini doldurup sigortalılık süresini doldurmayanların beklemesi gerekecek. Düzenleme Eylül 1999 öncesini kapsadığı için Eylül 2024'e kadar bütün EYT'liler sigortalılık süresini doldurmuş olacak.

Sigortamın başladığı tarihte 18'ini doldurmamıştım, EYT kapsamında mıyım?

Devlet memurları, Bağ-Kur'lular 18 yaşın altında sigortalı olamıyor. SSK'lılar açısından ise 18 yaş öncesi giriş sigortalılık süresini etkiler. 1 Nisan 1981'den önce 18 yaş kuralı uygulanmıyor, bu yaşın altındaki prim günleri emeklilik işleminde dikkate alınıyor. Bu tarihten sonrasında 18 yaş kuralı uygulanıyor. Sigortalılık süresi başlangıcı 18 yaşın doldurulduğu tarih kabul ediliyor.

05 Ara 2022 - 09:37 - Ekonomi

Muhabir  Muhammet Fışkın


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak MedyaRota Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan MedyaRota hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler MedyaRota editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı MedyaRota değil haberi geçen ajanstır.