Ucuz Benzin Ve Motorin İçin Formülü Açıkladılar

Ağır yaptırımlarla karşı karşıya olan Rusya ham petrolü iskontolu olarak satmaya başladı. EPDK’nın nisan ayı raporunda Rusya’dan hem ham petrolde hem de motorinde ithalatın arttığı belirtiliyor. Ancak petrolün Rusya’dan alınmasına karşın akaryakıt fiyatları İtalya’ya göre belirleniyor. Enerji Uzmanları pompa fiyatlarının yüksek piyasaya endeksli olduğunu ve bu durumdan vazgeçilirse ucuz benzin ile motorin fiyatlarını tabelalarda görebileceğimizin altını çiziyor.

Geçen yıl Eylül ayında 70 dolar olan petrol fiyatları Rusya ile Ukrayna arasındaki savaş sonrası ve yurt içinde dolar kurundaki hareketlilik ile 2022 Haziran ayında 120 dolar seviyelerine yükselerek yüzde 64’ten fazla değer kazandı. Yurt içinde ise dolar/TL kuru ve petroldeki yükselişle hemen her hafta en az bir kere zamlanan akaryakıt fiyatları ise 30 lirayı gördü. Böylece 6 ayda benzine yüzde 225, motorine yüzde 264 zam yapılmış oldu. Türkiye’nin yanı sıra tüm dünyada da ciddi bir sorun haline gelen akaryakıt fiyatları için ülkeler çözümü vergi indiriminde arıyor.

PETROL VE AKARYAKITTA İKİLİ FİYAT YAPISI

Dünya’dan Enerji Uzmanı Mehmet Kara’nın kaleme aldığı yazıda petrol ve akaryakıt fiyatlarındaki ilişkiye dair çarpıcı bir değerlendirme yapıldı. Küresel ham petrol piyasalarında ikili bir fiyat yapısının devrede olduğu ifade edilen yazıda, Batılı ülkelerin Ukrayna’yı işgal eden Rusya’ya karşı yaptırımları ağırlaştırma yoluna gidince, Rus petrolünün brent petrole göre yüzde 25-30 daha iskontolu fiyatlanmaya başladığı aktarıldı.

Brent petrol 110 dolarlar seviyesindeyken, Rus petrolü kargoları 80 dolarlar seviyesinde fiyatlardan el değiştirebiliyordu. Petroldeki ikili fiyat yapısı, Rusya çıkışlı benzin ve motorin için de geçerli” diyen Kara, “Bu durum halen de devam ediyor. Bu arada ambargonun etkisiz kalmaması için ABD’nin Rus petrol ve akaryakıtının izini sürmek ve uygulamayı by-pass edenleri de yaptırımlar kapsamına alabilmek için çeşitli yol ve yöntemler geliştirmekte olduğunu söylemek yanlış olmaz. Ama işlerinin kolay olduğunu söylemek de zor” şeklinde konuştu.

TÜRKİYE’DE RUS PETROLÜNÜN AĞIRLIĞI ARTTI

Son dönemde Türkiye’nin ithalatında Rus petrolünün ağırlığının arttığının altını çizen Kara ikili fiyat yapısının Türkiye’nin yararına olacağını belirterek, “Aynı miktardaki ham petrol ile yine aynı miktarlardaki motorin ve benzini ithal edebilmek için ülkeden daha az döviz çıkmış oluyor. Peki bunun kime ne faydası var? İthalatçı şirketler daha çok kâr edecek ve belki Maliye de daha yüksek vergi geliri sağlayacak diyebilirsiniz” dedi.

VATANDAŞA YANSITILMIYOR

Kara, ucuzlamanın vatandaşa yansıtılmadığını kaydederken şu ifadeleri kullandı:

“İyi de vatandaşa bir faydası var mı bu vergi geliri artışının? Mevcut vergi gelirleriyle ne kadar adil hizmet dağıtılıyorsa o kadar. Hem de çok uzun iş o. Yani araziyi bir dikenli telle çevireceğiz de, koyunlar geçerken yünlerinden bir kısmı tellere takılacak da, onları toplayıp ipliğe çevireceğiz de, sonra ipten kazak örüp pazara süreceğiz de, sentetik elyaftan üretilmiş muadilleriyle rekabet edebilirsek satacağız da, cüzdanımız para görecek de, biz de artan elektrik ve doğalgaz faturalarımızı ödemekte kullanacağız bunu, öyle mi?”

POMPA FİYATI YÜKSEK PİYASAYA ENDEKSLİ

“Türkiye’de akaryakıt ürün fiyatları, Akdeniz havzasına/piyasasına (İtalya Lavera/Genova) ve doların TL karşısındaki değerine bakılarak belirleniyor” diyen enerji uzmanı, “Peki bu fiyatlardan satılmak üzere ama İtalya’dakinden daha ucuza ithal edilebilen ya da elde edilebilen benzin ve motorin niye vatandaşa daha ucuza satılmasın? “Vatandaş daha ucuza benzin alsın” gibi popülist bir gerekçeyle, 13 bine yakın akaryakıt istasyonunun kâr marjını kısabilen hükümet/idare (Bu görevi onlar adına yerine getiren Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu - EPDK), şimdi savaş/yaptırım etkisiyle yaşanan ucuzluktan vatandaşı yararlandırmayı niye düşünmüyor?” şeklinde yorumda bulundu.

14 Tem 2022 - 11:50 - Ekonomi

Muhabir  Canan Güzeldere


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak MedyaRota Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan MedyaRota hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler MedyaRota editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı MedyaRota değil haberi geçen ajanstır.