banner10

banner11

Kaybolan Meslekler: Debbağcılık

Kaybolan Meslekler bölümümüzde bugün, deriyi bir kumaş gibi işleyen, şekil veren, harika eserler ortaya çıkartan debbağları ve debbağcılık mesleğini anlatıyoruz.

GÜNDEM 10.08.2021, 15:29
Kaybolan Meslekler: Debbağcılık
banner51

Debbağlık, dericilik sanatıdır. Debbağcılık ile ilgilenen ustalara ise “Debbağ” denir. Debbağ kelimesi zamanla “Dabak” olmuş, deri işlenen yerlere de “Dabakhane” ya da “Tabakhane” denmiştir. Arapça kökenli bir kelime olup “deri işleyen, deriyi terbiye eden” anlamına gelir. Ham deriyi kullanılabilir hale getirmek için yapılan tüm işlemlere “tabaklama”, bu işi yapana da “tabak ustası” denir.

İşlenen deriden giyim başta olmak üzere birçok ürün elde edilir. Bu meslek, Türk kültürünün en eski zanaatlarından biridir. Hayvancılıkla uğraşmaları bunun nedenleri arasındadır. Türklere ait ilk kurganlar, bu zanaata örnek olarak gösterilebilir. Eski mezarlardan çıkarılmış kalıntılardan edinilen bilgilere göre yaklaşık 4 bin yıldır Türkler bu meslekle uğraşmaktadır. At koşumları, savaş elbiseleri, eyer, deri hurç, kitap ciltleri gibi eşyalar, deri sanatının ürettiklerinin bir kısmıdır. Derideki benzersiz işlemeler kendine hayran bırakacak düzeyde olup, Türklerin dericilikte ne kadar ilerlediğini gösterir.

Osmanlı döneminde ise debbağlık Ahilik ile teşkilatlanmış bir iş koluydu ve İstanbul, Diyarbakır, Edirne, Antep, Urfa başta olmak üzere yaygın bir şekilde icra edilirdi. “Sahtiyan” adı verilen teke derisi genellikle kırmızı renkte tabaklanırdı ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ne ait bir deri çeşidiydi.

Osmanlı Dönemi’nde oldukça önemli zanaat dallarından biri olan debbağlık için ahilik hocaları vardı ve bu işin ustası da Ahi Evran’dı. O dönemlerde oldukça kazançlı bir meslekti. Günümüzde harika görünümleriyle Safranbolu Evlerinin pek çoğu debbağlar tarafından yapılmıştır. Çünkü Safranbolu debbağlık ve dericilik merkeziydi.

Debbağlık üç kola ayrılır:

  1. Gön Debbağlığı
  2. Deri Debbağlığı
  3. Kürkçülük

Bu sanatın her bölümü, ayrı debbağ hanelerde ve ayrı ustalar tarafından yapılırdı. Büyükbaş hayvanların derisinden yapılan debbağlığa “Gön Debbağlığı”, Küçükbaş hayvanların derisinden yapılana ise “Deri Debbağlığı” denirdi. Kürkçülük ise bambaşka bir koluydu bu sanatın.

Çok zahmetli aşamalardan geçirilerek hazırlanan bu deriler, hayatın önemli noktalarında kullanılırdı. Artık makineleşmenin artması ile bu meslek yerini seri üretime bıraktı. Ülkemizin belli başlı yerlerinde hala bunu yaşatmaya çalışan ustalarımız olsa da, unutulma riski ile karşı karşıya debbağlık. Emek, içinde var olduğu her şeye güzellik katarken böyle zanaatların, teknolojinin nimetlerinden faydalanarak makineleşmiş olması bir nebze üzücü. Böyle güzel sanatların unutulmaması dileği ile…

Yorumlar (0)
19°
kapalı
Namaz Vakti 22 Eylül 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sivas Belediyespor 3 9
2. Bodrumspor 3 9
3. Ankaraspor 3 7
4. Hekimoğlu Trabzon 3 7
5. Silahtaroğlu Vanspor FK 3 7
6. Somaspor 3 7
7. An Zentrum Bayburt Özel İdarespor 3 7
8. Etimesgut Belediyespor 3 6
9. Çorum FK 3 5
10. Sakaryaspor 3 5
11. Sarıyer 3 4
12. Serik Belediyespor 3 3
13. Afjet Afyonspor 3 2
14. İnegölspor 3 2
15. Diyarbekirspor 3 1
16. Ergene Velimeşespor 3 1
17. Turgutluspor 3 0
18. Adıyaman FK 3 0
19. Kahramanmaraşspor 3 0
20. Niğde Anadolu FK 3 0
Takımlar O P
1. Beşiktaş 6 14
2. Trabzonspor 5 13
3. Altay 6 12
4. Karagümrük 6 11
5. Konyaspor 5 11
6. Hatayspor 5 10
7. Fenerbahçe 5 10
8. Alanyaspor 5 9
9. Galatasaray 5 8
10. Kayserispor 5 7
11. Sivasspor 6 6
12. Adana Demirspor 6 6
13. Malatyaspor 6 6
14. Göztepe 5 5
15. Gaziantep FK 5 5
16. Kasımpaşa 5 5
17. Antalyaspor 6 5
18. Başakşehir 5 3
19. Giresunspor 5 1
20. Rizespor 6 1
Takımlar O P
1. Ümraniye 6 16
2. Ankaragücü 6 12
3. Eyüpspor 6 12
4. Erzurumspor 6 12
5. Tuzlaspor 5 11
6. Bandırmaspor 6 9
7. Manisa FK 6 9
8. Boluspor 5 7
9. Samsunspor 5 7
10. Kocaelispor 5 7
11. Altınordu 6 7
12. Menemenspor 6 7
13. Adanaspor 6 6
14. Balıkesirspor 5 6
15. Denizlispor 6 6
16. Bursaspor 6 5
17. Gençlerbirliği 6 5
18. İstanbulspor 5 4
19. Ankara Keçiörengücü 6 4
Takımlar O P
1. Chelsea 5 13
2. Liverpool 5 13
3. M. United 5 13
4. Brighton 5 12
5. Man City 5 10
6. Everton 5 10
7. Tottenham 5 9
8. West Ham 5 8
9. Brentford 5 8
10. Aston Villa 5 7
11. Watford 5 6
12. Leicester City 5 6
13. Arsenal 5 6
14. Crystal Palace 5 5
15. Southampton 5 4
16. Wolverhampton 5 3
17. Leeds United 5 3
18. Newcastle 5 2
19. Burnley 5 1
20. Norwich City 5 0
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 6 14
2. Real Madrid 5 13
3. Valencia 5 10
4. Rayo Vallecano 6 10
5. Real Sociedad 5 10
6. Athletic Bilbao 6 9
7. Sevilla 4 8
8. Barcelona 4 8
9. Osasuna 5 8
10. Mallorca 5 8
11. Real Betis 5 6
12. Elche 5 6
13. Cádiz 5 5
14. Villarreal 4 4
15. Levante 6 4
16. Celta de Vigo 6 4
17. Espanyol 5 3
18. Granada 5 3
19. Getafe 6 0
20. Deportivo Alaves 4 0