banner10

banner11

12.01.2021, 10:46

DEHB’li Çocuğum Nasıl Beslenmeli ?

Herkesi köşemden selamlıyorum, umarım sağlınız ve keyfiniz yerindedir.

Bugün biraz çocuklar özeline inmek istedim.

Dikkat eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Nedir? sorusuna cevap vererek uzatmadan beslenme kısmına geçmek istiyorum.

DEHB, ortalama 3 yaş civarlarında; konsantrasyon bozukluğu,  hiperaktivite, konuşulanı dinleyememe, uyku problemleri, öğrenmede yetersizlik veya güçlük gibi semptomlarla kendini gösterebilmektedir. 3 ana tipi vardır ancak ben onlardan bahsetmeyeceğim. Cinsiyete göre görülme sıklığı değişiklik gösterse de erkeklerde kızlara göre daha sık görülmektedir. Hastalığın tam nedeni bilinmemekle birlikte; genetik, çevresel, psikolojik etmenlerin etkili olduğu düşünülmektedir.

Tedavisi; doktor kontrolünde farmakoterapi, davranış terapisi olarak düşünülse de aslında bu çocuklar için bir beslenme desteği de alınabilir. Neden mi? Hemen devamında açıklıyorum.

DEHB olan çocuklarda önemli iki nörotransmitter bulunmaktadır : Dopamin ve noradrenalin. Bu nörotransmitterlerin üretilebilmesi için vücutta yeterli demir, çinko ve bakır mineralleri bulunmalıdır. Ancak Uluslararası Pediatri Dergisi’nde yayınlanan bir pilot çalışmada DEHB’li çocukların serum çinko düzeylerini düşük olduğunu belirtmiş ve bunun yanı sıra bu çocukların düşük serum bakır durumu içinde risk altında olduklarını bildirmiştir.  Beyinde bulunan demir depoları dopamine bağlı işlevleri etkilediğinden demir eksikliği DEHP ile ilişkilendirilebilmektedir. Hindistan’da yapılan bir çalışmada DEHB’li çocukların serum Ferritin değerlerine bakıldığında düşük olduğu gözlenmiştir. Kosta Rika’da 19 yıl takipli bir çalışmada demir seviyelerinin ergenlerde davranış problemleriyle ilişkili olduğu bulunmuştur.

Gıda katkı maddeleri, gıda boyaları, aspartam gibi yapay tatlandırıcılarda DEHP gelişimini olumsuz etkileyen faktörler arasına girmektedir. Yapılan çalışmalarda da bu içeriğe sahip ürün tüketiminden sonra çocukta bulunan hiperaktivitenin arttığını kanıtlamaktadır.

Omega – 3 yağ asitlerinin, nörogelişimsel bozukluklarla da bir ilişkisi bulunmaktadır. DEHP’li çocuklarda Omega-3 yağ asitlerinin alımlarının nasıl olduğuna bakıldığında düşük seviyelerde Omega-3 alımı olduğu gözlemlenmiştir ve Omega-3 alımının veya takviyelerinin okul çağındaki çocuklarda DEHP semptomlarını azaltabileceği düşünülmektedir.

Yapılan çalışmalarda çocuklar veya ergenler belirli beslenme tarzlarına göre gruplara ayrılmış ve yüksek yağ, rafine şeker tüketiminin artması, lif tüketiminin, Omega -3 alımının azalmasıyla psikolojik belirtilerin daha da arttığı gözlenmiştir.

Çalışmalarda kanıtlanmış bu beslenme düzeni DEHB’li çocuklarda kesin kullanılmalıdır diye bir durum söz konusu değildir ancak DEHB’li çocuklar veya ergenler için bu önerilerde akıllarda bir köşe de bulunmalı diye düşünmekteyim. Peki bu öneriler neler ?

  1. Beslenmeden gıda koruyucu maddelerin,  katkı maddelerinin ve renklendiricilerin çıkarılması ile davranışsal problemlerde azalmalar görüldüğü görülmüş bu nedenle ilk olarak paketli ürün tüketimlerini gözden geçirin.
  2. Kafein içeren besinler, çikolata, şeker tüketimi ile insülin salınımı ve adrenalin salınımı artacağından bu besinlerin sınırlandırılması iyi olacaktır.
  3. Çinko ve demir eksiklikleri bu çocuklarda görülebildiğinden çinko, demir kaynakları beslenmeye eklenmelidir.
  4. Omega-3’ün DEHB olmaksızın da bilişsel gelişime etki ettiği bilindiğinden Omega -3 kaynaklarından faydalanılması sağlanmalıdır. Haftada 2 gün balık tüketimi özellikle yağlı balık tüketimi bu noktada önem arz etmektedir.
  5. Sağlıklı bir beslenme modelini belki de artık hayata geçirmenin zamanı gelmiştir.
  6. Bazı DEHB’li çocuklar fenolik bileşikler ve salisatlara karşı duyarlı olabilecekleri için salisat içeriği düşük olan besinler tercih edilebilir.
  • Salisat oranı düşük besinler : Patates, marul, bezelye, nohut, lahana
  • Salisat oranı yüksek besinler : Muz, papaya, kabuksuz şeftali, kuru üzüm, kuru erik, yaban mersini, böğürtlen, üzüm, ananas, erik, portakal, çilek, mandalina, kiraz, kızılcık, brokoli, salatalık, bamya, turp, kabak, baharatlar.

Sağlıcakla kalın.

Diyetisyen Senem ÇELİK

Yorumlar (0)
31°
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 23 Haziran 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30