İŞTE ADAPAZARININ KURTULUŞ HİKAYESİ!

Tarih kitaplarında yer alan bilgilere Adapazarı’nın Düşman işgalinden kurtuluş hikayesi şöyledir;

İŞTE ADAPAZARININ KURTULUŞ HİKAYESİ!
banner3

Kuvayi Milliye’nin kurulması aşamasında ön saflarda yer alan Adapazarında yaşayan gençler çeşitli çeteler oluşturarak, Ermeni ve Rum çeteleriyle mücadele ediyorlardı. 10 Mayıs 1920’de Ahmet Anzavur Adapazarı ve Geyve bölgesinde ayaklanmış, ancak bütün savaşları başarısızlıkla sonuçlanarak 22 Mayıs 1920’de İstanbul’a girmişti. 

Öte yandan 11. Yunan Tümeni İzmit’i işgal altında bulundururken, 24 Mart’ta Kırkpınar’ı, Sapanca’yı, bir gün sonra da Adapazarı’nı işgal etmişti. 

Üç ay süren Yunan işgalini milli çete grupları dağıtmışlardı. İşgalin sinyallerini alan Adapazarı halkı önceden şehri boşaltmış, kimsesiz kadın ve çocuklarda İran Konsolosluğu’na sığınmışlardı. 

28 Mart sabahı Yunan birlikleri Sakarya’yı geçerek nehrin 500 metre doğusuna ilerlemişlerse de, Türk kuvvetleri yoğun çarpışma  ile tekrar Yunan Kuvvetlerini nehrin batısına püskürtmüştü. Kasım Bey Mayıs 1921 başlarında kolordusunu Düzce’den Geyve’ye naklediyordu.  Bir alay Sakarya Nehri boyunca yayılırken, bir alay da Arifiye-İzmit güzergâhına yerleşmişti. Diğer bir alay da İzmit dolaylarında yedekteydi. 

Düşmanın 19. Tümeni ise yeni bir düzenleme çerçevesinde 16 Haziran 1921’den itibaren İzmit’te toplanmaya başlamıştı ki, esas itibarıyla düşman Bursa’ya çekiliyordu. Ancak düşmanın Adapazarı’ndan çekilirken şehri yakmaması için tedbirler alınmış ve Sakarya Bölge Komutanlığı’na bağlı Osman Kaptan, Kazım Kaptan ve Halit Molla birlikleri, 21 Haziran 1921 sabahı erken saatlerde küçük bir çatışma sonucu şehre girmişti. 

Taşkısığı yönünden gelerek sabah saat 04.00'te Adapazarı'na giren Halit Molla burada ilk ezanı kendi okuyıp minareye bayrağımızı çekerek kurtuluş müjdesini bizzat kendisi verdi.

HALİT MOLLA KİMDİR ?

İşte Halit Molla’nın hikayesi ;

Adapazarının Düşman işgalinden kurtuluşunda  büyük emeği olan Halit Molla kimdir. 

Sakarya İli Kaynarca İlçesi Kızılcaali Divanı Sıraköy'de doğdu. (1887) Medreseyi bitirdi. Çanakkale Savaşı'nda Arıburnu Cephesi'nde savaştı. (1915) Suriye Cephesi'nde İngilizler'e esir düştü. 

Yunanlıların İzmir'den başlayıp Akmeşe-Kandıra-Kaynarca'yı işgali ve köyleri yakmaları üzerine ağabeyi Aşır Ali ve kardeşi Zekeriya ve çevresindeki gözü kara 50 kadar yiğit delikanlı ile birlikte, milli müfrezenin çekirdeğini oluşturdu. Kurduğu milli çetesiyle, önce bölgedeki Hıristiyan Rum ve Ermeni azınlık çetelerini sindirdi. Ardından Kandıra'daki işgalci Yunan güçlerini rahatsız etmeye başladı. 

Çetesiyle katıldığı Ferizli altındaki Seyifler Savaşı'nda (29 Mart 1921) bizzat Yunanlı komutanı öldürürken, ağabeyi Aşır Ali'yi şehit verdi. Karasu'daki Kuva-yı Milliye temsilcisi Necati Bey'le yakın çalışmaya başladı.

Halit Molla, şehrimizin düşman işgali altında geçen seksen yedi gününün ardından, Taşkısığı yönünden gelerek, müfrezesiyle 21 haziran 1921 sabahı saat 04.00'te Adapazarı'na girdi. Her sokağın başına bir nöbetçi dikerek şehri kontrol altına aldı, ilk sabah ezanını bizzat kendisi okudu. Diğer yandan, Molla'dan kısa süre sonra şehre giren Kazım Kaptan Kuvvetleri ise, Hükümet Konağı'na Türk Bayrağını diktiler. Akabinde müfrezesiyle İzmit ve Bahçecik civarında Yunanlılarla savaştı.

Milli Mücadele'den sonra kendisine bağlanan İstiklal maaşını devlete bağışlayan ve kendisine teklif edilen Adapazarı Hasırcılar-Kuzu Sokak civarındaki yüzlerce dönüm araziyi ve Uzunçarşı'da Rum ve Ermenilerden kalma 4 dükkanı, "benim yerim yurdum var, muhtaçlara vermeniz daha münasiptir" diyerek kabul etmeyen Halit Molla, ömrünün geri kalan kısmını köyünde talebe okutarak ve çiftçilik yaparak geçirdi.

Gösterişten uzak, sade bir hayat süren Halit Molla (Akın), çoğu kez Kurtuluş Şenlikleri'ne de katılmaz, adının ön plana çıkmasından hoşlanmazdı. Ölümünden kısa süre önce, zamanın Sakarya Valisi'ne, "cenazemde resmi tören istemiyorum, mezarımın da diğer mezarlardan farkı olmasın" demişti. 1961 yılı Mart ayında 74 yaşındayken vefat eden Halit Akın, bugün Söğütlü İlçesi sınırlarındaki Kızılcaali Sıraköy Mezarlığı'nda medfundur.

  

Güncelleme Tarihi: 21 Haziran 2019, 17:19
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER